Ottawa’daki Törenle Eserler Anavatanına Kavuştu
Kültürel mirasın korunması alanında tarihi bir adım atıldı. Kanada’dan Türkiye’ye yapılan ilk resmi kültür varlığı iadesi, 30 Mart’ta Ottawa’da düzenlenen bir törenle tamamlandı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medyadan yaptığı açıklamayla bu önemli gelişmeyi duyurdu. Bakan Ersoy, “Mirasımıza sahip çıkıyor, tarihin emanetlerini doğduğu topraklara kavuşturuyoruz… Yeni bir iadeyi daha sonuçlandırdık. Kanada’dan Türkiye’ye ilk resmi iadeyi dün akşam gerçekleştirdik” ifadelerini kullandı.
İade Kararı Federal Mahkemeden Çıktı
Süreç, Ocak 2024’te İstanbul’dan Vancouver’a götürülmek istenen eserlerin Kanada Sınır Hizmetleri tarafından durdurulmasıyla başladı. Türkiye’nin sunduğu kapsamlı bilimsel ve hukuki delillerin ardından Kanada Federal Mahkemesi, 11 Eylül 2025 tarihli kararıyla eserlerin iadesine hükmetti. Bu karar, uluslararası kültür varlığı hukukunda güçlü bir emsal oluşturdu. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, eserleri Ottawa’da düzenlenen törenle resmen teslim aldı.
17. ve 19. Yüzyıllardan Nadir Eserler Eve Döndü
İade edilen koleksiyon, 17. ile 19. yüzyıllar arasına tarihlenen önemli parçalardan oluşuyor. Koleksiyonda, farklı yazma eser ciltlerinden koparılmış 7 el yazması sayfa, 2 nadir matbu eser sayfası ve 2 modern hat çalışması bulunuyor. Arapça ve Osmanlı Türkçesi metinler içeren eserlerin fıkıh, tasavvuf, tarih ve edebiyat alanlarına ışık tuttuğu belirlendi. Yapılan incelemelerde, sayfaların orijinal ciltlerinden söküldüğü ve üzerlerinde sahtecilik amacıyla yapılmış müdahaleler olduğu tespit edildi.
UNESCO Ruhuna Uygun Uluslararası İş Birliği
Bu başarılı iade, 1970 UNESCO Kültür Varlıklarının Kanunsuz İthal, İhraç ve Mülkiyet Transferinin Önlenmesi Sözleşmesi kapsamında uluslararası iş birliğinin somut bir zaferi olarak kayıtlara geçti. Bakan Ersoy, açıklamasının devamında, “Kanada Federal Mahkemesinin kararıyla eserler şimdi anavatanına dönecek. Bu iade, uluslararası alanda da güçlü bir emsal niteliği taşıyor. Yasa dışı yollarla bu topraklardan koparılan her eserin izini sürüyor ve tek tek geri alıyoruz” dedi. Sürecin titizlikle yürütülmesinde emeği geçen tüm kurumlara teşekkür etti.