Kısa Boylu Sarışın Şahısın İstihbarat Raporundaki Sıra Dışı Alışverişleri

Milli Emniyet Hizmeti Riyaseti (MAH), Ankara B Amirliği’ne “aceledir” kaydıyla gönderdiği bir talimatta, Ulus Meydanı’ndaki Tan Kırtasiye’den alışveriş yapan gizemli bir kişiye dair dikkat çekici bilgiler paylaştı. Raporda, “Henüz hüviyeti tespit edilemeyen bir şahıs, Ulus Meydanı’ndaki Tan kırtasiye mağazasından bir zaman önce bir Leyka (Leica) fotoğraf makinesiyle birlikte 35 makara da film satın almıştır” ifadeleri yer aldı. Mağaza çalışanlarının bu kişinin Rus olduğunu, muhtemelen Bulgar olabileceğini belirttiği aktarıldı. Belgede, “Aslen Rus veya Bulgar olduğu anlaşılan bu adamın son günlerde, aldığı fotoğraf makinesiyle yazı kopyası ve bunun büyütülmesinin nasıl olacağı hakkında malumat edinmeye çalıştığı nazarı dikkati celbetmiştir” denilerek şüpheler dile getirildi.

İstihbarat belgesi, şüphelinin faaliyetlerinin devam ettiğini ortaya koydu. Adamın şimdi de bir agrandisman cihazı (fotoğraf baskısında kullanılan cihaz) satın almak istediği, ancak bu cihazın mağazada bulunmadığı kaydedildi. Bunun üzerine mağaza sahiplerinin, Shell benzin deposunda bulunan bir agrandisman kondansatörünü alıp üzerine objektif ve ayak ekleyerek kullanılabilir hale getirmeyi vaat ettikleri belirtildi. Raporda, “Adam yarın (17 Ağustos 1940 Cumartesi günü) ya öğleden evvel veya öğleden sonra Tan mağazasına gelecek ve kondansatörü görecektir” bilgisi paylaşıldı. “Kısa boylu ve sarışınca olan bu adamın teşhisi ve hüviyetinin tespiti lazımdır” uyarısı yapılarak, “Sonra, gerek Leyka makinesi, gerek almak istediği agrandisman cihazı ile neler yapacağını ve neler yapmakta olduğunu behemehal tespit etmek pek mühimdir” ifadelerine yer verildi.

Operasyon talimatında, mağaza sahiplerinden doğrudan yardım istemenin şüphelinin takip edildiğini anlamasına yol açabileceği endişesi vurgulandı. Bu nedenle, mağazanın gözetim altına alınması ve Abdulbaki isimli kişinin Shell mağazasından kondansatörü alıp dönüşünün izlenmesi emredildi. Talimatta, “o sırada Tan mağazasında bulunarak cihazı tetkik edecek ve kendisine dükkâncılar tarafından izahat verilecek olan kısa boylu, sarışın adamın peşini bırakmayarak hüviyetini ve faaliyetini tespit etmeğe gayret etmek zarureti vardır” denilerek takibin nasıl yapılması gerektiği detaylandırıldı. Belgenin sonunda, Ankara’daki istihbarat personeli “Ankara’nın uyanık ve gayretli memurları” sözleriyle takdir edildi.