Klasik Risk Profilleri Değişiyor, Erken Belirtilere Dikkat

Kanser vakalarındaki artış, artık sadece ileri yaş hastalığı olmaktan çıkıyor. Uzmanlar, özellikle gırtlak kanserinde son yıllarda genç yetişkinler ve kadınlar arasında kayda değer bir yükseliş gözlemlendiğini belirtiyor. Bu değişim, geleneksel risk faktörlerine ek olarak yaşam tarzı ve çevresel etkenlerin karmaşık bir birleşimine işaret ediyor. Kulak Burun ve Boğaz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Arzu Karaman Koç, “Özellikle son 2-3 yıl içinde klasik hasta profili olan 50 yaş üzeri erkeklerin yanı sıra, daha genç yaş gruplarında ve kadınlarda da tanı aldığımız vakalar artmaya başladı. Bu artış dramatik bir patlama şeklinde değil ama belirgin ve dikkat çekici” diyor. Doç. Dr. Eda Tuna Yalçınozan da bu görüşü destekleyerek, “Son 2-3 yılı değerlendirdiğimizde, klasik hasta profilinin dışına çıkan vakalarla daha sık karşılaşıyoruz. Özellikle 40 yaş altı hastalarda ve kadınlarda larenks kanseri tanısı alma oranında dikkat çekici bir artış söz konusu” şeklinde konuşuyor.

Sigara ve Alkol Tek Başına Açıklamıyor: Yeni Risk Faktörleri Öne Çıkıyor

Peki bu artışın arkasında ne var? Uzmanlar, sigara ve alkolün hala en önemli risk faktörleri olduğunu vurgularken, artık tek başına yeterli bir açıklama olmadığının altını çiziyor. Doç. Dr. Arzu Karaman Koç, “Kadınlarda sigara kullanımının artması, elektronik sigaralar, nargile, hava kirliliği, reflü hastalığı ve HPV gibi viral etkenler de bunda rol oynuyor” ifadelerini kullanıyor. Doç. Dr. Eda Tuna Yalçınozan ise genç hastalarda reflü ve HPV ilişkisinin giderek daha fazla ön plana çıktığını belirtiyor. Ayrıca pasif içiciliğin de önemli bir tehdit olduğu vurgulanıyor. Yalçınozan, “Sigara dumanına uzun süre maruz kalmak, gırtlak mukozasında kronik tahrişe yol açıyor. Bu durum zamanla hücresel değişiklikleri tetikleyerek kanser riskini artırabiliyor. Özellikle ev içi pasif içicilik, kadınlar ve çocuklar için ciddi bir tehdit” uyarısında bulunuyor.

Geçmeyen Ses Kısıklığına Dikkat: Erken Tanı Hayat Kurtarıyor

Gırtlak kanserinin en sinsi yanı, erken belirtilerinin sıradan şikayetlerle karışabilmesi. Doç. Dr. Arzu Karaman Koç, “Larenks kanseri erken dönemde ses kısıklığı, boğazda yanma, gıcık hissi gibi çok masum belirtilerle başlayabilir. Bu nedenle hastalar genellikle ‘geçmeyen bir enfeksiyon’ olduğunu düşünerek hekime geç başvurabiliyor. Özellikle 2-3 haftadan uzun süren ses kısıklığı, enfeksiyonla açıklanamıyorsa mutlaka ileri tetkik gerektirir” diye açıklıyor. Doç. Dr. Eda Tuna Yalçınozan da boğazda takılma hissinin her zaman kanser anlamına gelmediğini, ancak uzun süreli ve artan şikayetlerin araştırılması gerektiğini söylüyor. Nefes darlığı ve yutma güçlüğünün ise genellikle daha ileri evrelerin belirtisi olduğunu ekliyor. Tanıdaki gecikme, tedavi seçeneklerini ve sonucu doğrudan etkiliyor. Erken evrede ses korunarak tedavi mümkün olabilirken, ileri evrelerde daha agresif tedaviler gerekebiliyor. Doç. Dr. Eda Tuna Yalçınozan, ileri evrelerde hastalığın hayati risk oluşturabileceğini belirterek, “Bu nedenle erken tanı ve düzenli KBB kontrolleri son derece önemli” çağrısında bulunuyor.