Uzmanlar Modern Yaşamın Uykuyu Çaldığı Uyarısında Bulunuyor
Uyku, vücudun başta beyin olmak üzere tüm sistemlerini onardığı ve yenilediği kritik bir süreçtir. Ancak bu sürenin kısalması, bunamadan kalp rahatsızlıklarına kadar birçok ciddi sağlık sorununa zemin hazırlayabilir. Türk Toraks Derneği Uykuda Solunum Bozuklukları Çalışma Grubu başkanı Prof. Dr. Önder Öztürk, “Modern çağın bir uyku çıkmazı söz konusu. Birçoğumuz uyuyoruz ama dinlenemiyoruz” diyerek durumun ciddiyetine dikkat çekiyor. Öztürk, toplumun büyük çoğunluğunun uykunun önemini bildiğini, ancak gerçekten dinlenmiş uyananların oranının çok düşük kaldığını belirtiyor. Yetersiz uykunun sadece yorgunluk değil, metabolizmayı bozarak obezite, diyabet ve kalp hastalıkları riskini artıran sessiz bir tehlike olduğunu vurguluyor. Prof. Dr. Öztürk, “24 saat boyunca uykusuz kalmak, beyinde yasal alkol sınırının üzerinde bir alkol alımıyla eşdeğer bilişsel bozulmalara yol açar” uyarısında bulunarak, uykunun güvenli ve sağlıklı bir yaşamın temel ritmi olduğunun altını çiziyor.
Uyku Kaygısı ve ‘Ortosomni’ Sorunu Büyüyor
Dünya genelinde insanların önemli bir bölümü uyku problemleriyle mücadele ediyor. Yataş Bedding Uyku Kurulu Üyesi Uzman Psikolog Tuba Dadaşoğlu, yetişkinlerin yaklaşık üçte birinin önerilen 7-9 saatlik uyku süresinin altında kaldığını ifade ediyor. Gün içinde ertelenen düşünce ve sorunların gece vakti zihni meşgul ettiğini, aşırı düşünmenin uykunun en büyük düşmanlarından biri olduğunu belirtiyor. Dadaşoğlu, “Z kuşağı yetişkinlerinin yüzde 40’ı haftada en az üç kez uykuyla ilgili yoğun kaygı yaşıyor” diyor. Yatağa girildiğinde zihnin gelecek veya geçmişle meşgul olmasının beyin stres sistemini tetiklediğini, kortizol seviyesini yükselterek uyku hormonu melatonini baskıladığını açıklıyor. Bu noktada, mükemmel uyku takıntısı anlamına gelen ‘ortosomni’nin de devreye girerek süreci zorlaştırabileceğine dikkat çekiyor. Psikolog Dadaşoğlu, “Kısacası zihin tehdit algıladığında beden uykuya geçemez” diyerek, uyku hijyeni ve zihin yönetiminin önemini vurguluyor.